ایداعی به چه معناست ؟ | اخذ وجوه ایداعی به نام موکل | ایداع وثیفه

  • صفحه اصلی
  • مقالات
  • ایداعی به چه معناست ؟ | اخذ وجوه ایداعی به نام موکل | ایداع وثیفه
image
image
image
image
image
image
image
image
image
image
image
image
ایداعی به چه معناست ؟ | اخذ وجوه ایداعی به نام موکل | ایداع وثیفه

ایداعی به چه معناست ؟ | اخذ وجوه ایداعی به نام موکل | ایداع وثیفه

وکیل کیست؟ | وکیل معاضدتی چه شخصی است؟ | تخلف وکیل | شکایت از وکیل | وظیفه های وکیل در قانون | وکیل تسخیری (سازمانی) کیست؟ | امضای وکالت نامه با موکل |

تام کروز
وجوه ایداعی چیست ؟ و معنی ایداع دستمزد 

در قانون آیین دادرسی مدنی و قانون آیین دادرسی کیفری، از جمله حقوقی که برای خواهان و خوانده، شاکی و مشتکی عنه یک پرونده حقوقی و کیفری در نظر گرفته شده است، حق انتخاب آزادانه و بهرمندی از داشتن یک وکیل دادگستری است. وکیل قضایی یا وکیل دادگستری به فردی گفته می‌شود که تحصیلات خود را در رشته حقوق گذرانده و از پروانه وکالت برخوردار است. 

هنگامی که فردی به منظور طرح شکایت در دادگاه وکیلی را انتخاب می‌کند، اصل بر این خواهد بود که آن وکیل تمامی اختیارات مورد نیاز را جهت طرح شکایت داشته باشد تا هم قادر به اقامه دعوا باشد و هم از دعوا دفاع لازم را انجام دهد. لیکن با وجود این در قانون حدود و اختیارات وکیل دادگستری، ضمانت اجرای خروج او از این حدود و استثنائات اختیارات وی در نظر گرفته شده است و به این خاطر که برخی از اشخاص به دلیل عدم اطلاع از این مسئله در قراردادهای وکالت خود با یک وکیل متضرر می‌گردند، می‌بایست آگاهی کامل از حدود اختیارات وکیل دادگستری در وکالتنامه داشته باشند.

از این حیث در این مقاله تصمیم داریم که در خصوص  حدود اختیارات وکیل دادگستری در وکالتنامه و بر اساس قانون صحبت کنیم. سپس در رابطه با استثنائات آن و اخذ وجوه ایداعی به نام موکل توضیحاتی ارائه دهیم. به منظور کسب اطلاعات بیشتر در این خصوص، همراه ما باشید.

وکیل کیست؟

همانطور که در ابتدای متن بیان شد، وکیل پایه یک دادگستری به شخصی گفته می‌شود که از سوی اشخاص حقیقی یا حقوقی به منظور انجام کاری بر اساس عقد قرارداد وکالت، مامور انجام امور حقوقی موکل می‌گردد. بنابراین وکیل پایه یک دادگستری شخصی است که در رشته حقوقی فارغ التحصیل گردیده باشد. وکیل پایه یک دادگستری بایستی نسبت به دریافت پروانه وکالت یا در دادگستری یا قوه قضاییه اقدام کند که به منظور درک بهتر عنوان وکیل پایه یک دادگستری نیاز است تا پایان با ما همراه باشید. 

به صورت کلی وکالت مهارت و شغل مقدسی بوده و وکیل پایه یک دادگستری جهت گسترش عدالت و به منظور احقاق حقوق افراد فعالیت خود را در جامعه انجام خواهد داد. امر وکالت یکی از زیر مجموعه ‌های امور قضایی بوده و دارای تامینات شغل است. 

در واقع می‌توان گفت کلیه افراد بدون بهرمندی از وکیل پایه یک دادگستری هم قادر به تنظیم شکایات خود در مراجع قضایی و همچنین دفاع از خود در مقابل تضییع حقوق خود خواهند بود. لیکن درصد موفقیت ایشان با داشتن وکیل پایه یک دادگستری بسیار کمتر از موقعی خواهد بود که وکیل از آنها در برابر بی عدالتی به دفاع بپردازد.

وکیل پایه یک دادگستری با وجدان و با صداقت به ایفای امور موکلین خود می‌پردازد. وکیل پایه یک دادگستری نه تنها به انجام فعالیت شغلی خود می‌پردازد، بلکه به نوعی از ضایع شدن حقوق افراد نیز جلوگیری می‌کند که این مهم دارای آثاری در جامعه خواهد بود و یکی از آن پیامدها گسترش عدالت خواهی در جامعه است.

علاوه بر این منجر به کوتاه کردن دست اشخاص بزهکار در جامعه نیز خواهد شد. عنوان وکیل پایه یک دادگستری عبارتی است که بسیار مورد استفاده عموم افراد جامعه قرار می‌گیرد اما ممکن است تفاوت وکیل پایه یک دادگستری را با دیگر عناوینی اعم از وکیل پایه دو دادگستری یا وکیل قضایی و یا مشاور حقوقی ندانند.

انواع وکیل پایه یک دادگستری در دعاوی حقوقی

به طور کلی وکلا را می‌توان به دسته و انواع زیر تقسیم‌بندی کرد:

وکیل تعیینی یا قراردادی

وکیل تعیینی یا قراردادی شخصی است که یک فردی او را به عنوان وکیل خود انتخاب می‌کند و با تنظیم قرارداد وکالت وی را در مراجع قضایی به منظور دفاع از حقوق خود نایب خود قرار می‌دهد.

وکیل تسخیری (انتخابی)

در دعاوی کیفری وکیل تسخیری ایفای نقش خواهد کرد، به این ترتیب که در موارد محاکماتی و دادرسی متهم به علت نداشتن توانایی مالی و یا هر علت دیگری محروم از حق داشتن وکیل است. در چنین شرایطی، موقعی که متهم در دعاوی کیفری به منظور دفاع از خود هیچ وکیلی به پرونده وارد نکرده است، دادگاه از بین وکلای دادگستری، وکیلی را به طور رندم و مجانی در اختیار متهم قرار خواهد داد.

وکیل سازمانی

به موجب قانون حمایت قضایی از کارمندان نیروهای مسلح و دولتی، در شرایطی که کارمندان سازمان‌ هایی همچون سازمان لشگری و کشوری در امور خدمتی با مشکلات حقوقی و قضایی روبه‌رو گردند، ارگان محل خدمت وی مکلف خواهد بود تا متخصصان حقوقی خود را تحت عنوان وکیل به منظور دفاع در اختیار کارمند موردنظر قرار دهد.

وکیل کارآموز

وکیل کارآموز، در حقیقت وکیلی است که در آزمون وکالت قبول شده و می‌بایست این دوره را جهت دریافت پروانه وکالت پایه یک خود پشت سر گذارد. این اشخاص این امکان را دارند که در طول دوران کارآموزی تحت نظر سرپرستان خود، با موضوعات محدود گاها وکالت پرونده‌های سبک را بر عهده بگیرند.

وکیل قوه قضائیه

به کلیه اشخاصی که در خصوص اجرای ماده 187 قانون ۵ ساله سوم توسعه اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی کشور پروانه وکالت خود را از مرکز امور کارشناسان قوه قضائیه و مشاورین حقوقی دریافت نموده‌اند وکیل قوه قضائیه گفته می‌شود. البته در حال حاضر این ارگان به مرکز وکلا و مشاوران قوه قضاییه تغییر نام پیدا کرده است.

وکیل ایثارگران (وکیل حمایتی)

موقعی که بسیجیان و اشخاص ایثارگر در امور حقوقی و قضائی با مشکلاتی مواجه می‌گردند، وکیل قضائی که در اجرای قانون حمایت قضایی و یا قانون سپاه از دفتر حمایت قضایی پروانه اخذ کرده‌اند، در مراجع قضایی تحت عنوان وکیل ایثارگران و بسیجیان حضور یافته و خود را به عنوان وکیل حمایتی معرفی می‌نمایند.

وکیل معاضدتی

به وکیلی گفته می‌شود كه از سوی كانون وكلا در موضوعات حقوقي، بر اساس قانون و با رعايت مقررات فصل دوم آيين‌ نامه قانون وكالت به وكلا ارجاع داده خواهد شد و همچنين ماده‌ ۳۱ قانون وكالت در تعريف وكالت معاضدتی (انتخابی) تعريف ذکر شده را بیان داشته است. 

به موجب ماده 24 همین قانون، افرادی که توانایی پرداخت هزینه ‌های حق الوکاله را ندارند، این امکان را دارند که از کانون وکلا درخواست معاضدت و در نهایت وکیل معاضدتی اختیار کنند، مشروط به آنکه دعوا بر طبق و در خصوص فرد متقاضی باشد.

استثنائات حدود اختیارات وکیل دادگستری

  1. کلیه مواردی که موکل، استثنا نموده باشد.
  2. کلیه مواردی که انجام آنها برخلاف شرع و قانون باشد.
  3. ادای سوگند، شهادت و اقرار، انجام لعان و ایلاء ولو اینکه در وکالت نامه هم به آنها تصریح گردیده باشد.
  4. کلیه مواردی که در وکالتنامه انجام آن تصریح نگردیده باشد که بر حسب ماده ۳۵ قانون آیین دادرسی مدنی، دربرگیرنده مواردی همچون قبول یا رد سوگند، درخواست اعسار، دعوای متقابل و دفاع در برابر آن و غیره . 

حدود اختیارات وکیل در قانون

به منظور بیان حدود اختیارات وکیل در قانون، می‌بایست در ابتدا مفهوم وکالت و یکی از انواع وکالت که وکالت مطلق و مقید است را توضیح دهیم. سپس به توضیح حدود و اختیارات وکیل بپردازیم. در قانون مدنی،  وکالت از جمله انواع عقود معین است که از اسمی معین و تشریفات انعقاد مختص خود برخوردار است.

هر فردی حق دارد به منظور انجام امور حقوقی و قضایی خود، یک وکیل دادگستری اختیار نماید و یا به منظور انجام پاره‌ای از امور کاری و اداری به یک فرد عادی به غیر از وکیل دادگستری، وکالت کاری که به آن وکالت مدنی گفته می‌شود، اعطا کند.

اعطای وکالت بر اساس عقد وکالت انجام می‌گیرد و به معنی این است که وکیل در انجام امر مورد وکالت نماینده موکل است. اعطای وکالت امکان دارد به صورت مطلق باشد و یا به صورت مقید و همین امر موجب می‌گردد که یکی از گونه‌های وکالت که دربرگیرنده وکالت مطلق و وکالت مقید است، صورت بگیرد.

وکالت مطلق، به معنای آن است که فردی به منظور انجام کلیه اموری که خود هم می‌تواند آنها را انجام دهد، به شخص دیگری وکالت دهد. وکالت مقید به این معنی است که شخصی تنها به منظور انجام پاره‌ای از امور خاص به شخص دیگری اعطای وکالت دهد.

با در نظر گرفتن توضیحات فوق، در رابطه با حدود و اختیارات وکیل در قانون، می‌بایست بگوییم حدود و اختیارات وکیل را موکل مشخص می‌کند و تنها همان مواردی است که بر اساس وکالتنامه قضایی یا مدنی به وی داده شده است؛ در صورتی که وکالت به طور مطلق اعطا گردد، این وکالت فقط در امور مالی قابل انجام خواهد بود. 

پس از انعقاد عقد وکالت، وکیل این اختیار را دارد که جهت انجام اموری که از طریق موکل به وی اعطا گردیده است، اقدام نماید اما بایستی صلاح موکل را در کلیه اقدامات خویش مورد پیش بینی قرار دهد. 

در صورتی وکیل در دادرسی حق تقاضای صدور برگ اجرایی و تعقیب عملیات آن و همچنین دریافت محکوم به و وجوه ایداعی به ‌نام موکل را دارد که در وکالتنامه تصریح گردیده باشد. وکالت در دادگاه‌ها دربرگیرنده کلیه اختیارات مرتبط با امور دادرسی است غیر از آنچه که موکل مستثنی نموده و یا توکیل در آن مغایر با شرع باشد.

ولی در امور زیر بایستی حتما در وکالتنامه اختیارات وکیل دادگستری تصریح گردد:

  • وکالت در رابطه با اعتراض به رأی، تجدیدنظر، فرجام‌خواهی و اعاده دادرسی.
  • وکالت در مصالحه و سازش.
  • وکالت در ادعای جعل یا انکار و تردید در برابر سند شخص مقابل و نیز استرداد سند.
  • وکالت در مشخص نمودن جاعل.
  • وکالت در ارجاع دعوا به‌ داوری و مشخص کردن داور.
  • وکالت در توکیل.
  • وکالت در مشخص کردن مصدق و کارشناس.
  • وکالت در دعوای خسارت.
  • وکالت در استرداد دادخواست یا دعوا.
  • وکالت در دستور جلب فرد ثالث و دفاع از دعوای ثالث.
  • وکالت در ورود فرد ثالث و دفاع از دعوای ورود ثالث.
  • وکالت در دعوای متقابل و دفاع در برابر آن.
  • وکالت در ادعای اعسار.
  • وکالت در پذیرش یا رد سوگند.

خروج وکیل از حدود اختیارات

با استناد به تعریف ماده ۶۵۶ قانون مدنی، «وکالت عقدی است که به موجب آن یکی از طرفین طرف دیگر را برای انجام امری نایب خود می نماید.» از این رو مشاهده می‌شود که وکالت نیز همچون بیع، اجاره و... جزو عقود معین به شمار می‌رود. در حقیقت فردی (موکل) فرد دیگری را (وکیل) در انجام کاری نایب خویش در نظر می‌گیرد تا همان اموری که وی قادر به انجام آنها خواهد بود از طرف وی اقدام کند.
در مفهوم خاص وکالت کاری به وکالت در اموری می‌گویند که وکیل تنها اختیار تصرفات اداری در خصوص موکل را دریافت کرده است و اختیار فروش و نقل و انتقال اموال را ندارد.
وکالت کاری را می‌توان از یک منظر به دو دسته تقسیم ‌بندی کرد:
مطابق با قوانینی خاص اعم از قانون وکالت و قانون استقلال کانون وکلای دادگستری، وکالت در دادگستری مشروط به دارا بودن پروانه مخصوص وکالت شد. وکالتهایی که فرد می‌تواند وکیل هر فرد دیگری باشد. احکام این دو دسته وکالت (کاری و دادگستری) به غیر از مواردی که در قوانین مرتبط با وکالت دادگستری استثنا گردیده، عمدتا یکسان خواهد بود.
در عقد وکالت نیز همچون هر عقد دیگری حدود اختیارات دو طرف قرارداد مشخص بوده و وکیل که بر اساس وکالتنامه موکل از اختیاراتی برخوردار گردیده است، حق تجاوز از حدود اختیارات خویش را نخواهد داشت. به منظور آگاهی از ضمانت اجرای خروج وکیل از حدود اختیاراتش بایستی به مواد قانون مدنی مراجعه نمود.
بر اساس ماده ۶۶۳ و بخشی از ماده ۶۶۷ قانون مدنی، «وکیل حق ندارد عملی را که از حدود وکالت وی خارج است، انجام دهد» و «وکیل بایستی از آنچه که موکل بالصراحه به وی اختیار داده یا مطابق با قرائن و عرف و عادت داخل در اختیار وی است، تجاوز نکند.» 
به استناد دو ماده مذکور، وکیل نمی‌تواند از حدود اختیارات وکالتنامه خود خارج شود. وکیل هر کاری که خارج از حدود وکالت انجام دهد، در برابر موکل فضولی بوده و موکل حق دارد آن را قبول یا رد نماید و در شرایطی که موکل آن را قبول نکند و رد کند و مال به فرد ثالث واگذار شده باشد، وکیل مسئول خسارات وارد شده به موکل است. علاوه بر این هرگاه وکیل فرد ثالث را از حقیقت امر مطلع نکرده باشد، مسئول خسارات وارد شده به وی نیز خواهد بود.

اخذ وجوه ایداعی به نام موکل چیست؟

اخذ وجوه ایداعی به نام موکل به این معنی است که وکیل از این حق برخوردار باشد که محکوم ‌به و وجوهی که محکوم علیه در دعوا بایستی به موکل پرداخت کند را دریافت کند و این اختیار در شرایطی است که ذیل وکالتنامه صراحتاً قید گردیده باشد تا وکیل قادر به درخواست اجرائیه و تعقیب عملیات اجرایی به نام موکل باشد.
وکیل مکلف است وجوهی را که با عنوان اخذ محکوم به از اجرای احکام دریافت کرده است را به موکل خود استرداد کند. فرضا هزینه کارشناسی عینا به موکل مسترد می ‌شود و موکل هم بر اساس قرارداد مکلف به تسویه حساب حق الوکاله وکیل خواهد بود.
در خصوص اجرت المثل هم در شرایطی که وکیل دارای وکالت در اخذ محکوم به و همچنین کسر مبلغ حق الوکاله باشد حق دارد بعد از وصول محکوم به، حق الوکاله را برداشت و مابقی اجرت المثل را به موکل استرداد کند.

آیا میدانید در هر ساعت از شبانه روز میتوانید سوال حقوقی خود را از وکلای مجرب بپرسید؟

این مقاله را در شبکه های اجتماعی به اشتراک بگذارید.